Nasza oferta

Estoński CIT

Estoński CIT warto policzyć razem z planem reinwestycji, wypłatą zysku i transakcjami ze wspólnikami. Sprawdzamy warunki wejścia oraz skutki utrzymania ryczałtu.

Czy estoński CIT odpowiada planom rozwoju Twojej spółki? Porównujemy rozliczenia na jej danych, sprawdzamy warunki wejścia i pomagamy przygotować zmianę. Po wdrożeniu oceniamy wypłaty, transakcje ze wspólnikami i ryzyko ukrytych zysków.

Estoński CIT

Spółka zarabia, zyski zostają w firmie i finansują kolejne zakupy, a zaliczki na klasyczny CIT obciążają płynność. Estoński CIT, formalnie ryczałt od dochodów spółek, zmienia moment i sposób opodatkowania. Decyzja o wejściu wpływa na rozliczenia w kolejnych latach, dlatego warto policzyć ją razem z planem wypłat i transakcji ze wspólnikami.

Wejście w ryczałt to jedna decyzja, a jego utrzymanie wymaga pilnowania warunków przez kolejne lata. Liczymy opłacalność na danych spółki i oceniamy transakcje ze wspólnikami, zanim zostaną zrealizowane.

Sprawdźmy, czy to rozwiązanie pasuje do Twojej spółki

Czy estoński CIT się opłaca?

Przed wyborem modelu i przed istotną transakcją ze wspólnikiem warto policzyć skutki na rzeczywistych danych. Szczególnie wtedy, gdy:

spółka reinwestuje większość zysku i wypłaca dywidendę rzadko albo wcale;
planujecie zakup środków trwałych i zależy Wam na płynności;
wspólnikami są wyłącznie osoby fizyczne, a struktura właścicielska jest prosta;
otrzymaliście ogólną rekomendację przejścia na ryczałt bez porównania rozliczeń;
spółka już korzysta z ryczałtu i planuje najem, pożyczkę lub usługi ze wspólnikiem;
rozważacie wejście inwestora, przekształcenie albo aport.

W dwóch ostatnich sytuacjach ocena powinna poprzedzać transakcję. Jej skutkiem może być opodatkowanie ukrytego zysku albo utrata prawa do ryczałtu.

Na czym polega ryczałt od dochodów spółek

W klasycznym CIT spółka rozlicza dochód za rok podatkowy. W ryczałcie opodatkowaniu podlega między innymi zysk przeznaczony do wypłaty wspólnikom, ukryte zyski i wydatki niezwiązane z działalnością gospodarczą. Samo zatrzymanie zysku w spółce co do zasady odsuwa moment opodatkowania tego zysku, ale nie wyłącza podatku od pozostałych kategorii wymienionych w art. 28m ustawy o CIT.

Kryterium	Klasyczny CIT	Estoński CIT
Moment opodatkowania	Na bieżąco od dochodu roku podatkowego	Między innymi przy podziale zysku oraz od ukrytych zysków
Zaliczki od bieżącego dochodu	Co do zasady tak	Nie w tym modelu; inne opodatkowane zdarzenia mają własne terminy
Stawka podatku spółki	9% albo 19%, zależnie od warunków	10% dla małego podatnika lub rozpoczynającego działalność; 20% dla pozostałych
Łączne opodatkowanie wypłacanego zysku osobie fizycznej	Orientacyjnie 26,29% albo 34,39%	Orientacyjnie 20% albo 25% przy modelowej wypłacie zysku i spełnieniu założeń właściwych dla danego wariantu
Podstawa prawna	Zasady ogólne ustawy o CIT	Rozdział 6b ustawy o CIT

Porównanie łącznego obciążenia dotyczy typowego podziału zysku wspólnikowi będącemu osobą fizyczną, przy odpowiedniej stawce CIT i odliczeniu części ryczałtu od jego PIT. Nie zastępuje wyliczenia dla konkretnej spółki.

Ryczałt wybiera się na cztery lata podatkowe, a po spełnieniu warunków przedłuża się on automatycznie na kolejny okres. Można zrezygnować wcześniej ze skutkiem na koniec roku, lecz skutki wyjścia także trzeba uwzględnić w rachunku.

Warunki wejścia w estoński CIT

Warunki z art. 28j ustawy o CIT sprawdza się łącznie. Spółka musi je utrzymywać także w okresie korzystania z ryczałtu.

Warunek	Co trzeba sprawdzić
Forma prawna	Sp. z o.o., S.A., prosta spółka akcyjna, spółka komandytowa albo komandytowo-akcyjna
Wspólnicy	Wyłącznie osoby fizyczne spełniające ustawowe warunki
Prawa udziałowe	Brak określonych udziałów i praw w innych podmiotach
Struktura przychodów	Przychody pasywne wskazane w ustawie poniżej 50% przychodów za poprzedni rok, z uwzględnieniem VAT
Zatrudnienie	Co do zasady trzy osoby niebędące wspólnikami przez wymagany okres albo ustawowy wariant wydatków na wynagrodzenia z innych umów
Sprawozdawczość	Brak sporządzania sprawozdań finansowych według MSR w okresie ryczałtu
Zawiadomienie	ZAW-RD do końca pierwszego miesiąca pierwszego roku opodatkowania ryczałtem

Mały podatnik ma łagodniejszy warunek zatrudnienia w pierwszym roku ryczałtu: wystarczy jeden etat albo odpowiednie wynagrodzenie jednej osoby na innej umowie. Spółka rozpoczynająca działalność jest zwolniona z tego warunku w pierwszym roku, a od drugiego zwiększa zatrudnienie co najmniej o jeden etat rocznie, aż do trzech etatów. To odrębne zasady.

Wejście w trakcie roku jest możliwe, ale wymaga zamknięcia ksiąg rachunkowych i sporządzenia sprawozdania finansowego na dzień poprzedzający przejście. Osobno art. 28k wyłącza między innymi przedsiębiorstwa finansowe, instytucje pożyczkowe, podatników w upadłości lub likwidacji oraz podatników osiągających dochody zwolnione w SSE albo PSI. Gdy rozważacie oba rozwiązania, warto porównać je przed podjęciem decyzji inwestycyjnej.

Ukryte zyski: problem często pojawia się po wdrożeniu

Ukryte zyski obejmują określone świadczenia na rzecz wspólników lub podmiotów powiązanych, wykonane w związku z prawem do udziału w zysku. Ustawa wskazuje przykłady i wyłączenia, lecz kwalifikacja konkretnej transakcji zależy od jej okoliczności.

W praktyce analizy wymagają zwłaszcza pożyczki udzielane wspólnikom lub podmiotom powiązanym, najem nieruchomości od wspólnika, usługi podmiotów powiązanych oraz sposób używania samochodów. Sama rynkowa cena nie rozstrzyga wszystkich kwestii. Sprawdzamy funkcję świadczenia, jego uzasadnienie gospodarcze i związek z udziałem w zysku.

Ryczałt od ukrytych zysków płaci się co do zasady do 20. dnia miesiąca po miesiącu wypłaty lub wykonania świadczenia. Dla podzielonego zysku termin przypada co do zasady do końca trzeciego miesiąca roku następującego po roku uchwały o podziale (art. 28t ustawy o CIT).

Utrata prawa do ryczałtu i skutki wyjścia

Art. 28l ustawy o CIT różnicuje moment utraty prawa. Przy rezygnacji albo niespełnieniu określonych warunków skutek następuje na koniec roku podatkowego. Niektóre naruszenia powodują utratę z końcem roku poprzedzającego rok, w którym wystąpiło zdarzenie; w praktyce oznacza to konieczność rozliczenia bieżącego roku według zasad ogólnych.

Znaczenie mają też zyski wypracowane podczas ryczałtu oraz możliwość ponownego wyboru modelu. ZAW-RD można złożyć ponownie dopiero po upływie 36 miesięcy następujących po roku kalendarzowym, w którym prawo do ryczałtu wygasło. Dlatego skutki zmiany właścicielskiej, przekształcenia lub aportu liczymy przed transakcją.

Jak prowadzimy estoński CIT w Tax Legal Partner

Praktykę estońskiego CIT prowadzi Przemysław Szot, współautor wydanej przez C.H. Beck książki „Estoński CIT. Ryczałt od dochodów spółek”, której drugie wydanie ukazało się w 2025 r. Pracę zaczynamy od rachunku i oceny warunków, a po wdrożeniu wracamy do nich przy bieżących decyzjach spółki.

Zakres wsparcia obejmuje:

porównanie estońskiego CIT z klasycznym modelem na danych spółki i planach wypłaty zysków;
weryfikację warunków z art. 28j oraz wyłączeń z art. 28k przed złożeniem ZAW-RD;
przygotowanie rozliczeń związanych z wejściem, w tym analizę korekty wstępnej CIT/KW i dochodu z przekształcenia, gdy występują;
przegląd umów i transakcji ze wspólnikami oraz podmiotami powiązanymi pod kątem ukrytych zysków;
monitorowanie warunków i bieżących rozliczeń w okresie ryczałtu;
ocenę skutków planowanej transakcji, aportu, przekształcenia albo wejścia inwestora;
wnioski o interpretację indywidualną w sprawach wymagających potwierdzenia stanowiska;
reprezentację w czynnościach sprawdzających, kontroli i postępowaniu dotyczącym ryczałtu.

Jeżeli sprawa przejdzie w spór z organem, prowadzimy ją dalej w ramach kontroli i sporów podatkowych.

Jak przebiega współpraca

Rachunek przed decyzją. Porównujemy oba modele na danych o przychodach, zatrudnieniu, planach wypłat, inwestycjach i transakcjach ze wspólnikami. Wskazujemy, przy jakich założeniach ryczałt ma sens, a kiedy wynik się zmienia.

Wejście. Sprawdzamy warunki, przygotowujemy zawiadomienie i potrzebne rozliczenia. Przeglądamy także umowy ze wspólnikami, aby ustalić skutki ich wykonywania już po zmianie modelu.

Utrzymanie. Monitorujemy warunki w kolejnych latach i oceniamy planowane transakcje przed ich realizacją. Gdy pojawi się kontrola, ustalamy strategię i prowadzimy sprawę jako pełnomocnicy.

Ryczałt od dochodów spółek

Sprawdź, czy estoński CIT pasuje do Twojej spółki

Napisz, jak wygląda struktura właścicielska, co spółka robi z zyskiem i co planujecie w najbliższych latach. Na pierwszej rozmowie powiemy, jakie widzimy przeszkody formalne i czy pełne porównanie modeli ma sens.

Ekspert prowadzący

Przemysław Szot

Partner | Radca prawny | Doradca podatkowy

p.szot@taxlegalpartner.pl
+48 502 775 425

Zespół projektowy

Patryk Walewski

Starszy konsultant podatkowy

p.walewski@taxlegalpartner.pl

Przemysław Szot prowadzi projekty związane z estońskim CIT, PSI, ulgami podatkowymi i reorganizacjami. Patryk Walewski pracuje przy bieżących rozliczeniach CIT i przeglądach podatkowych.

Pytania, które dostajemy najczęściej

Ile wynosi podatek w estońskim CIT?

Ryczałt spółki wynosi 10% podstawy opodatkowania dla małego podatnika i spółki rozpoczynającej działalność oraz 20% dla pozostałych. Przy modelowej wypłacie zysku osobie fizycznej, z uwzględnieniem odliczenia części ryczałtu od PIT wspólnika i przy spełnieniu właściwych założeń, łączne obciążenie może wynosić orientacyjnie 20% albo 25%. Nie są to uniwersalne stawki estońskiego CIT; ostateczny wynik zależy od sytuacji spółki, rodzaju dochodu i sposobu podziału zysku.

Jakie warunki trzeba spełnić, żeby wejść w estoński CIT?

Między innymi wspólnikami muszą być wyłącznie osoby fizyczne, spółka nie może posiadać określonych praw udziałowych w innych podmiotach, a przychody pasywne muszą pozostawać poniżej ustawowego progu. Trzeba też spełnić warunek zatrudnienia albo wydatków na wynagrodzenia oraz pozostałe wymogi z art. 28j ustawy o CIT. Dla małych podatników i spółek rozpoczynających działalność przewidziano różne ułatwienia.

Czy spółka ze wspólnikiem będącym spółką z o.o. może wybrać estoński CIT?

Nie. Wspólnikami spółki opodatkowanej ryczałtem mogą być wyłącznie osoby fizyczne spełniające warunki ustawowe. Ewentualną zmianę struktury właścicielskiej trzeba ocenić wraz ze skutkami podatkowymi samej reorganizacji.

Czy pożyczka udzielona wspólnikowi jest ukrytym zyskiem?

Pożyczka udzielona przez spółkę wspólnikowi lub podmiotowi powiązanemu jest wskazana w art. 28m ustawy o CIT jako przykład świadczenia wymagającego oceny pod kątem ukrytych zysków. Znaczenie mają kierunek przepływu, treść świadczenia i okoliczności transakcji; pożyczki otrzymanej przez spółkę od wspólnika nie należy automatycznie oceniać tak samo.

Czy można wyjść z estońskiego CIT wcześniej niż po czterech latach?

Tak. Spółka może zrezygnować z ryczałtu ze skutkiem na koniec roku podatkowego. Przed wyjściem trzeba policzyć rozliczenie zysków wypracowanych w okresie ryczałtu oraz uwzględnić zasadę, że ponowny wybór jest możliwy dopiero po upływie 36 miesięcy następujących po roku kalendarzowym, w którym prawo do ryczałtu wygasło.

Czy ryczałt można łączyć ze zwolnieniem w Polskiej Strefie Inwestycji?

Podatnicy osiągający dochody zwolnione z podatku w związku z działalnością w specjalnej strefie ekonomicznej lub na podstawie decyzji o wsparciu są wyłączeni z ryczałtu na zasadach art. 28k ustawy o CIT. Przed inwestycją warto porównać oba warianty i ustalić, czy oraz od kiedy występuje wyłączenie.

Masz pytanie, którego tu nie ma? Napisz do nas. Powiemy, czy wystarczy rozmowa, czy potrzebne jest pełne porównanie modeli.